Sổ thu chi và công nợ cho doanh nghiệp nhỏ: tiền vào quỹ nào, ai đang nợ

Cuối ngày két lệch, cuối tháng không biết khách nào còn nợ, nợ nhà cung cấp bao nhiêu. Cách dùng sổ thu chi và công nợ trên Holy CRM: đặt nguồn quỹ, khoản mục, lập phiếu thu chi gắn với đơn, hợp đồng, phiếu nhập, theo dõi khách nợ và gửi tin nhắc nợ.
Cuối ngày, tiền trong két thiếu 350 nghìn so với sổ. Khách chuyển khoản vào tài khoản cá nhân của chủ, không ai ghi là của đơn nào. Nhà cung cấp gọi đòi nợ, kế toán phải lục lại hóa đơn mới biết còn nợ bao nhiêu. Còn danh sách khách nợ thì nằm trong đầu người bán hàng. Sổ thu chi và công nợ là hai thứ doanh nghiệp nhỏ nào cũng có, nhưng thường là một cuốn sổ, một file Excel và vài tin nhắn, không nối với nhau.
Holy CRM đặt sổ thu chi ngay cạnh đơn hàng, hợp đồng và phiếu nhập. Thu tiền một đơn là công nợ của đơn đó tự giảm. Trả tiền nhà cung cấp là nợ nhà cung cấp tự giảm. Phần dưới là cách thiết lập và dùng hằng ngày.
Vì sao sổ thu chi phải gắn với đơn, hợp đồng và phiếu nhập?
Sổ thu chi đứng một mình chỉ trả lời được "hôm nay thu chi bao nhiêu". Câu hỏi chủ doanh nghiệp cần là "khách nào còn nợ, nợ từ bao giờ, tiền đang nằm ở quỹ nào". Muốn trả lời, mỗi phiếu thu phải biết nó thu cho đơn nào, mỗi phiếu chi phải biết nó trả cho phiếu nhập nào.
Ví dụ tính thời gian, các con số là giả định: mỗi tối, người bán hàng mất 20 phút đối chiếu tiền mặt và chuyển khoản với sổ. Cuối tháng, kế toán mất thêm một ngày rưỡi (12 giờ) để gom công nợ khách từ các file và hỏi lại từng người. Tính 26 ngày, phần đối chiếu hằng ngày là khoảng 8,7 giờ, cộng 12 giờ cuối tháng, gần 21 giờ một tháng. Nếu phiếu thu tạo ngay từ đơn và công nợ tự tính, phần gom cuối tháng gần như chỉ còn là xem lại danh sách. Chưa kể khoản tiền nhắc chậm: giả sử khách nợ tổng 80 triệu đồng mà nhắc trễ trung bình 2 tuần, đó là 80 triệu đồng nằm ngoài quỹ thêm 2 tuần.
Thiết lập nguồn quỹ và khoản mục trước khi ghi phiếu
Nguồn quỹ là nơi tiền thật sự nằm. Vào Tiền → Nguồn quỹ (cần quyền sửa Cấu hình), mỗi quỹ điền:
- Tên quỹ, ví dụ "Quỹ quầy lễ tân", "Quỹ phòng kế toán", "Tài khoản ngân hàng công ty".
- Loại: Quỹ tiền mặt, Tài khoản ngân hàng hoặc Ví điện tử.
- Chi nhánh (hoặc dùng chung) và Người giữ quỹ / thủ quỹ.
- Với tài khoản ngân hàng: Ngân hàng, Số tài khoản, Chủ tài khoản.
- Số dư đầu kỳ và Trạng thái (đang dùng hay ngừng).
Bấm Lưu. Số dư mỗi quỹ = số dư đầu kỳ + các phiếu thu − các phiếu chi thuộc quỹ đó. Khi đã có danh mục quỹ, mọi phiếu thu chi bắt buộc chọn quỹ, nên không còn khoản tiền "không biết nằm đâu".
Khoản mục thu chi dùng để biết tiền đi vì việc gì. Vào Tiền → Khoản mục, có hai nhóm Khoản thu và Khoản chi. Gõ tên khoản mới ở dòng trống cuối mỗi nhóm, khoản không dùng nữa thì chọn Ẩn, rồi bấm Lưu. Nên giữ danh sách ngắn, khoảng chục khoản chi chính như lương, mặt bằng, điện nước, quảng cáo, trả nhà cung cấp, để cuối tháng nhìn là hiểu.
Lập phiếu thu, phiếu chi đúng cách
Ở màn Tiền, bấm Phiếu thu hoặc Phiếu chi. Các ô của phiếu:
- Số tiền (bắt buộc).
- Khoản mục (bắt buộc). Tiêu đề phiếu tự đặt theo loại và khoản mục, ví dụ "Phiếu chi – Điện nước".
- Hình thức: tiền mặt, chuyển khoản, QR, thẻ, COD. Đổi hình thức thì ô Nguồn quỹ tự chọn quỹ phù hợp: tiền mặt về quỹ tiền mặt, các hình thức khác về tài khoản ngân hàng.
- Ngày, Giờ.
- Người nộp tiền hoặc Người nhận tiền, SĐT người nộp / nhận, Người thu / chi tiền.
- Chi nhánh, Khách hàng (với phiếu thu) hoặc Nhà cung cấp (với phiếu chi).
- Diễn giải, rồi bấm Lưu phiếu.
Phiếu thu có mã PT, phiếu chi có mã PC, đánh số tự động. Mở lại phiếu đã lưu có nút In phiếu, ra mẫu PHIẾU THU hoặc PHIẾU CHI với chỗ ký của giám đốc, kế toán, người nộp hoặc nhận và thủ quỹ.
Phần lớn phiếu không cần gõ tay từ đầu, vì được mở từ đúng chỗ phát sinh:
- Từ đơn hàng: nút Thu tiền hoặc Hoàn tất & thu đủ lập phiếu thu đã điền khách và số còn nợ. Khách trả ngay lúc tạo đơn cũng tự thành phiếu thu. Xem bài quản lý đơn hàng.
- Từ hợp đồng: nút Thu tiền ở từng đợt thanh toán, khoản mục Thu theo hợp đồng. Xem bài quản lý hợp đồng.
- Từ phiếu nhập: nút Trả NCC kèm số còn nợ, khoản mục Trả nhà cung cấp. Trả ngay lúc nhập hàng thì nhập ô Trả NCC ngay. Xem bài quản lý kho bằng phiếu kho có duyệt.
- Từ đơn đề nghị chi, tạm ứng đã duyệt: đơn duyệt xong vào mục Chờ chi, người có quyền Thu chi: Tạo nhận thông báo để lập phiếu. Số tiền trên phiếu không được lớn hơn số đã duyệt, và quỹ chỉ trừ tiền khi phiếu chi thật được lập.
Theo dõi công nợ khách hàng và nợ nhà cung cấp
Khách đang nợ (Tiền → Công nợ) gom các đơn chưa thu đủ theo từng khách: tên khách, số đơn, số còn nợ và nợ từ bao nhiêu ngày. Khoản nợ đã quá 30 ngày được tô đỏ. Đầu trang là tổng phải thu, khách lẻ không có hồ sơ được gom chung một dòng.
Mỗi dòng khách có nút Tin nhắc nợ: bấm là chép sẵn một tin lịch sự gồm tên khách, tên doanh nghiệp và số tiền còn lại, dán vào Zalo hay Messenger là gửi được. Bên cạnh là nút mở Zalo của khách, chỉ hiện với người được xem số điện thoại của khách đó. Một buổi sáng, kế toán có thể đi hết danh sách khách nợ quá 30 ngày mà không phải soạn tin lần nào.
Nợ nhà cung cấp (Nhập hàng → Nợ NCC, hoặc chip Nợ nhà cung cấp ở màn Tiền) liệt kê từng nhà cung cấp còn nợ, số phiếu nhập chưa trả đủ, ngày của phiếu cũ còn nợ và số còn nợ. Đầu trang là tổng phải trả. Trả nợ bằng phiếu chi, chọn đúng nhà cung cấp hoặc bấm Trả NCC trong phiếu nhập để số nợ tự giảm.
Ở màn danh sách đơn hàng còn có bộ lọc trạng thái Còn nợ để xem từng đơn chưa thu đủ.
Đọc số liệu và những lưu ý khi dùng sổ thu chi
Đầu màn Tiền có bốn số theo khoảng ngày đang lọc: Tiền vào, Tiền ra, Chênh lệch và số tiền theo từng hình thức. Bên dưới là thẻ từng quỹ kèm số dư tới ngày cuối của khoảng lọc. Bấm vào một thẻ quỹ để chỉ xem phiếu của quỹ đó. Bộ lọc còn cho chọn chỉ thu, chỉ chi, và có nút Xuất Excel cho người có quyền xuất.
Vài lưu ý khi bắt đầu:
- Nhập số dư đầu kỳ đúng ngày bắt đầu. Đếm tiền mặt thật và lấy số dư ngân hàng của cùng một ngày, rồi mới ghi phiếu từ ngày đó. Số dư đầu kỳ sai thì số dư quỹ sai mãi.
- Mỗi người giữ tiền một quỹ. Quầy lễ tân một quỹ, kế toán một quỹ. Cuối ngày đếm két và so với số dư quỹ trên màn hình là biết ngay lệch ở đâu.
- Không ghi thu cho đơn ở ngoài đơn. Thu tiền của đơn thì bấm Thu tiền trong đơn, đừng lập phiếu thu tự do. Phiếu tự do không làm giảm công nợ của đơn.
- Phân quyền xem quỹ. Thẻ số dư quỹ chỉ hiện với chủ doanh nghiệp và người có phạm vi Thu chi theo chi nhánh hoặc toàn bộ. Nhân viên phạm vi "của tôi" chỉ thấy phiếu của mình. Cách đặt quyền có trong bài phân quyền nhân viên trong CRM.
- Đây là sổ quản trị dòng tiền. Sổ thu chi trên CRM giúp chủ doanh nghiệp nắm tiền và công nợ hằng ngày. Sổ sách kế toán, thuế theo quy định vẫn làm cùng kế toán của bạn.
Bạn có thể dùng thử Holy CRM 14 ngày đủ chức năng, hoặc dùng gói Miễn phí cho 2 người, tạo hai quỹ và ghi thử một tuần thu chi thật. Giá các gói xem ở bảng giá. Cần tư vấn cách đưa công nợ đang có vào, gọi 08.1991.36.36.
Câu hỏi thường gặp
Thu tiền của đơn hàng thì công nợ có tự giảm không?
Có, nếu phiếu thu lập từ đơn (nút Thu tiền, Hoàn tất & thu đủ, hoặc khách trả ngay khi tạo đơn). Số đã thu và còn nợ của đơn tự tính lại, khách hết nợ thì không còn trong danh sách công nợ.
Có bắt buộc chọn nguồn quỹ cho mỗi phiếu không?
Bắt buộc, khi doanh nghiệp đã khai từ một quỹ đang dùng trở lên. Thu tiền từ đơn sẽ tự chọn quỹ theo hình thức thu và chi nhánh của đơn.
Doanh nghiệp có nhiều tài khoản ngân hàng thì sao?
Mỗi tài khoản khai một quỹ loại Tài khoản ngân hàng, kèm ngân hàng, số tài khoản và chủ tài khoản. Màn Tiền hiện số dư từng tài khoản riêng.
Đề nghị chi đã duyệt thì kế toán làm gì tiếp?
Đơn vào mục Chờ chi, kế toán nhận thông báo, mở đơn và lập phiếu chi. Phiếu tự điền số tiền, khoản mục, người nhận, không được vượt số đã duyệt. Lập phiếu xong, người gửi đơn được báo đã chi.
Gửi tin nhắc nợ có tự động không?
Không. Nút Tin nhắc nợ chỉ chép sẵn nội dung để người phụ trách tự gửi qua Zalo hay Messenger, nên bạn vẫn chọn lúc nhắc và cách nói với từng khách.



